Czy wiesz, że...

Jak podaje WHO, na świecie żyje ok. 1,1 mld palaczy tytoniu, z czego jedną piątą stanowią kobiety. Co roku palenie tytoniu jest bezpośrednią przyczyną ponad 5 mln zgonów, w tym 1,5 mln przypadków dotyczy kobiet. Jeszcze bardziej zatrważające są prognozy, wg których, jeżeli obecny model palenia utrzyma się, w 2030 r. liczba palaczy wśród kobiet istotnie wzrośnie, osiągając 8 mln, a liczba zgonów w tym czasie może wynieść nawet 2,5 mln. Z danych obejmujących ponad 2,4 mln osób oraz ponad 44 000 przypadków choroby wieńcowej jednoznacznie wynika, że w porównaniu z osobami niepalącymi, kobiety palące tytoń mają o 25% większe ryzyko choroby niedokrwiennej serca niż palacze płci męskiej.
Hospitalizacja z powodu ostrego zawału serca jest przełomowym wydarzeniem dla wielu pacjentów i może być punktem zwrotnym w procesie rzucenia palenia tytoniu. Wyniki dotychczas przeprowadzonych badań naukowych dowodzą, że próby zaprzestania palenia w trakcie hospitalizacji z powodu choroby niedokrwiennej serca są skuteczniejsze niż te podejmowane w innych okolicznościach. Znaczenie walki z nałogiem wiąże się z obserwowanym zmniejszeniem ryzyka ponownego zawału o 32% i zgonu z innej przyczyny o 36%!
Epizodyczna aktywność fizyczna i seksualna wyzwala ostre incydenty wieńcowe! Mimo udowodnionego korzystnego wpływu regularnej aktywności fizycznej na zmniejszenie ryzyka wystąpienia incydentów sercowo-naczyniowych, istnieją przesłanki, że epizodyczna aktywność fizyczna, a także inne formy sporadycznego wysiłku, jak aktywność seksualna oraz silny stres emocjonalny, mogą działać jako czynniki wyzwalające (czynniki „spustowe”) zdarzeń sercowo-naczyniowych.
Dodatkowo, ryzyko zdarzeń sercowo-naczyniowych jest silnie modyfikowane przez codzienny poziom aktywności fizycznej. Wzrost ryzyka wynikającego z czynnika „spustowego” jest istotnie mniejszy u osób podejmujących regularne ćwiczenia fizyczne. Sugeruje to zasadność dostosowania porad lekarskich dotyczących wysiłku fizycznego do podstawowej aktywności pacjenta. Osobom prowadzącym siedzący tryb życia należy zalecać stopniowe zwiększanie intensywności oraz częstotliwości podejmowanego wysiłku.
Nadciśnienie tętnicze występuje u około 9 milionów dorosłych Polaków i zagraża dalszym 8 milionom. Może latami nie dawać niepokojących objawów, choć u co czwartego pacjenta zdarzają się bóle głowy. Co gorsza, kolejne badania wskazują, że Polacy coraz mniej wiedzą o nadciśnieniu.
Choroby serca i układu krążenia to najczęstsza przyczyna zgonów w Unii Europejskiej - wynika z opublikowanych danych Eurostatu. Na serce umiera 41 proc. mieszkańców UE (52 proc. w wieku powyżej 85 lat).
Oglądanie telewizji, poza pracą i spożywaniem posiłków, należy do najbardziej powszechnych codziennych czynności. Średnio ok. 40% wolnego czasu w ciągu doby przeznacza się na tę czynność w Europie i 50% w Australii, co przekłada się na 3,5–4 h oglądania telewizji dziennie, a w Stanach Zjednoczonych — 5 h/d. Długie oglądanie telewizji, któremu zwykle towarzyszy przyjmowanie pozycji siedzącej i określone nawyki żywieniowe, wiąże się ze zwiększonymi zachorowalnością i śmiertelnością!
Liczne badania wykazują związek oglądania telewizji z biologicznymi czynnikami ryzyka, takimi jak otyłość, zaburzenia gospodarki lipidowej, ryzyko chorób sercowo-naczyniowych. Ponadto w badaniach wykazano związek z pozostawaniem w pozycji siedzącej, analogicznymi do oglądania telewizji (np. siedzenie podczas pracy lub jazdy samochodem) z cukrzycą typu 2, śmiertelnymi lub nie chorobami sercowo-naczyniowymi i śmiertelnością ogólną. Ponadto, badania, podczas których celowo ograniczano czas spędzony przed telewizorem, prowadziły do poprawy diety, zwiększenia aktywności fizycznej i zmniejszenia wskaźnika masy ciała.
Model współczesnego społeczeństwa, w którym czas pracy jest systematycznie wydłużany, często podzielony na zmiany, a także wymagana jest dyspozycyjność 24 h na dobę, w sposób wyraźny przyczynił się do zmniejszenia ilości oraz obniżenia jakości snu. Zbyt długie pozostawanie w czasie czuwania wiąże się ze szkodliwym wpływem na wiele układów ludzkiego organizmu, w tym zwłaszcza na metabolizm, układ wewnątrzwydzielniczy i immunologiczny. Zbyt mała lub zbyt duża ilość snu wiąże się także z występowaniem licznych niekorzystnych sytuacji i zdarzeń zdrowotnych, w tym: zgonu, cukrzycy typu 2, nadciśnienia, zaburzeń układu oddechowego, otyłości zarówno u dzieci, jak i u dorosłych,
a także negatywnej samooceny własnego stanu zdrowia.
Optymalna długości snu nocnego mieści się w granicach 6–8 h/noc. Należy zauważyć, że długość snu w wymiarze 9 h lub większym może być przydatnym klinicznie narzędziem diagnostycznym pozwalającym podejrzewać występowanie pewnych chorób towarzyszących. Dodatkowo, u osób śpiących stale 5 h lub mniej należy rozważyć podwyższony profil ryzyka wystąpienia chorób sercowo-naczyniowych i zgonu.
Unikanie picia płynów w czasie posiłku ma dobrą stronę dla osób z nadwagą. Podczas "suchego" jedzenia zjemy mniej posiłku, a przez to dostarczymy organizmowi mniej kalorii.
Szacuje się, że w Polsce około milion osób ma zdiagnozowaną chorobę wieńcową. Około 100 tysięcy osób rocznie ma zawał serca. W 2000 roku zarejestrowano wśród mężczyzn ponad 30 tysięcy, a u kobiet blisko 25 tysięcy zgonów z powodu choroby wieńcowej. Zawał serca jest pierwszym objawem choroby serca.
Ograniczenie śmiertelności z powodu zawałów serca można osiągnąć poprzez zwalczanie czynników ryzyka choroby wieńcowej (profilaktyka) oraz wczesne rozpoznanie zawału i szybkie wdrożenie nowoczesnego leczenia. Kluczowe znaczenie ma znajomość wczesnych objawów wskazujących na zawał serca, a także przedstawienie właściwego działania w przypadku podejrzenia zawału.
Jedynie 9 % Polaków jako sposób na rozładowanie stresu stosuje aktywność fizyczną
30 % Polaków nigdy nie mierzyło profilaktycznie poziomu cholesterolu
Według światowej Organizacji Zdrowia około 600 milionów ludzi obciążonych jest nadciśnieniem tętniczym. Jedynie u połowy z nich postawiono rozpoznanie nadciśnienia, tylko 20% jest leczonych, a prawidłową kontrolę ciśnienia uzyskuje się u około 12 % chorych.
Naukowcy uważają, że podawanie witaminy B pacjentom po przebytym zawale serca, wcale nie obniża ryzyka kolejnego zawału, a co gorsze może nawet wyrządzić szkody.
Nawet u zdrowych osób rozwój miażdżycy rozpoczyna się już w dzieciństwie, ale u osób predysponowanych genetycznie lub/i z czynnikami ryzyka rozwój tego procesu może prowadzić do takich negatywnych zdarzeń jak zawał serca znacznie wcześniej niż w populacji ogólnej. Szczególnie ważne jest zatem uświadomienie sobie, że na zawał serca pracujemy od wczesnego dzieciństwa, a nie tylko w wieku dojrzałym.
Ryzyko zawału serca jest o wiele wyższe wśród kobiet palących papierosy, niż u niepalących. Najnowsze badania wykazały także, iż ryzyko zwiększa się, gdy współmałżonek także pali. Wśród palących kobiet, ryzyko zawału było podwyższone ok. sześciokrotnie, jeśli ich mężowie także palili.
Korzystne działanie małych dawek alkoholu wiąże się raczej ze zmniejszeniem ryzyka wystąpienia choroby niedokrwiennej serca dzięki poprawie gospodarki lipidowej oraz funkcji śródbłonka naczyniowego. Za te działania są odpowiedzialne obecne w czerwonym winie przeciwutleniacze.
Nagła śmierć sercowa stanowi ponad połowę wszystkich zgonów z przyczyn sercowych. Częstość jej występowania w USA wynosi 250 000−310 000 przypadków w ciągu roku. Nagła śmierć sercowa, zwłaszcza u kobiet, w większości przypadków stanowi pierwszą (i ostatnią) manifestację choroby serca, najczęściej choroby wieńcowej.
Ostatnio zwraca się szczególną uwagę na prewencję pierwotną nagłej śmierci sercowej, polegającą na implantacji kardiowerterów-defibrylatorów u pacjentów wysokiego ryzyka. Jednak tylko około 25−30% przypadków nagłej śmierci sercowej występuje u osób z tej grupy. Dlatego wszyscy powinni pamiętać, że zdrowy styl życia (niepalenie tytoniu, regularna aktywność fizyczna, zdrowa dieta i właściwa masa ciała) to o 92% niższe ryzyko nagłej śmierci sercowej!
Szacuje się, że 5 mln zgonów rocznie na całym świecie wiąże się z używaniem wyrobów tytoniowych, dlatego ważne jest opracowanie skutecznych programów pomocy w rzucaniu palenia tytoniu. Na innowacyjny sposób wspierania motywacji do rzucenia palenia wpadli naukowcy z Wielkiej Brytanii… osobom, które zadeklarowały chęć rzucenia palenia wysyłano smsy z przypomnieniem o postanowieniu. Badanie wykazało, że wspieranie motywacji do rzucenia palenia za pomocą przesyłanych wiadomości SMS 2-krotnie zwiększa odsetek osób niepalących po okresie 6-miesięcznej obserwacji. Jest to więc postępowanie skuteczne, którego zaletami są zarówno łatwa dostępność, jak i niska cena.
Stenoza zastawki aortalnej jest najczęstszą wadą zastawkową serca. Wielu pacjentów z ciężką i objawową stenozą nie jest kwalifikowanych do operacji z powodu chorób współistniejących i krótkiej przewidywanej długości życia. Przezskórna implantacja zastawki aortalnej jest metodą alternatywną dla tych osób. Wpływ zastawki na jakość życia zależną od stanu zdrowia ma kluczowe znaczenie, zwłaszcza dla starszych pacjentów, dla których przeżycie nie może być głównym celem terapeutycznym. Wykazano, że zastawka jest pomocna przy niewydolności krążenia, ale także daje pewne korzyści w postaci sprawności fizycznej i poprawy jakości życia!
Łuszczycę zalicza się do przewlekłych chorób zapalnych skóry i stawów. Szacuje się, że dotyczy ona 2–4% populacji. U tych, u których przebieg choroby jest ciężki, spodziewana długość życia jest o 5 lat krótsza, głównie z powodu chorób sercowo-naczyniowych. U pacjentów z łuszczycą częściej współwystępują choroby będące tradycyjnymi czynnikami ryzyka chorób sercowo-naczyniowych, takie jak cukrzyca, nadciśnienie tętnicze, zaburzenia lipidowe, otyłość.
Pacjenci chorujący na łuszczycę wykazują również większą skłonność do uzależnienia od nikotyny. Jednak nawet po uwzględnieniu tych czynników ryzyka modele statystyczne wykazują, że łuszczyca sama w sobie zwiększa ryzyko wystąpienia miażdżycy, choroby niedokrwiennej serca, dysfunkcji śródbłonka, zawału serca, udaru mózgu oraz zgonu z przyczyn sercowo-naczyniowych. Prawdopodobnie u podstaw tej obserwacji leży stan zapalny odgrywający kluczową rolę zarówno w rozwoju łuszczycy, jak i miażdżycy.